2011 yılından bu yana Tire’nin tarihi ve kültürel mirasının gelecek kuşaklara aktarılabilmesi amacı ile İzmir Üniversitesi, İzmir Valiliği, yerel yönetimler, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının desteği ile sürdürülen çalışmalar amacına ulaşmaya başladı. 2014 yılında, insan eli ile çöplük haline getirilen Molla Arap Külliyesi’nde İzmir Üniversitesi akademisyenleri tarafından temsili temizlik çalışması yapılmış ve kamuoyunun dikkati çekilmişti. Basında yer alan haberlerin ses getirmesiyle, mülkiyeti Vakıflar Bölge Müdürlüğü’ne ait olan külliye için kısa zaman sonra restorasyon kararı alınmıştı. Konu ile ilgili sürdürülen çalışmalar bir adım daha ileri taşındı ve Tire Belediyesi internet sitesinde paylaşılan haber ile Molla Arap Külliyesi’nde kazı ve temizlik çalışmalarına başlandığı duyuruldu.
Tarihi katliama dur dediler2014 yılında Tire’nin tarihi zenginlikleri, el sanatları, yemek kültürü ve dinleri buluşturan yapısı ile Anadolu tarihinin en önemli merkezlerinden birini oluşturduğunu dile getiren akademisyenler, Tire’de cami, külliye, ayazma, mescit, tekke, han, hamam, türbe, çeşme gibi 200’den fazla tarihi eser tespit ettiklerini, birbirinden değerli tarihi eserlerden oluşan zenginliğin insan eli ile kirletilmesinin büyük bir tarihi katliam olduğunu ifade etmişti.
Belediye internet sitesinde paylaşılan bilgiye göre imzalanan protokol neticesinde Vakıflar Bölge Müdürlüğü tarafından görevlendirilen Ege Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü öğretim üyesi Doç Dr. Ertan Daş ve öğrencisi Sanat Tarihçi İlyas Yaşayacak’ın önderliğinde başlayan çalışmalara Tire Belediyesi lojistik destek sağlıyor. Çalışmalarda Fen İşleri Müdürlüğü yetkilileri de refakat ediyor.Çalışmalar tarihe ışık tutacak
Yine paylaşılan bilgi içinde “14’üncü yüzyılın ortası 15’inci yüzyılın başlarına ait olan Molla Arap Külliyesi, 50 sene öncesine kadar ayakta olan ancak yaşanan depremlerden sonra hasar görerek yıkılmış, yeniden toparlanamamış bir büyük külliye. Kazı çalışmalarına başlanan külliyede öncelikle restorasyonun proje ihalesi yapılacak, projenin çizimi için de veriye ihtiyaç olacak. Yapılacak kazı çalışmalarıyla elde edilecek buluntular da projenin çizim aşamasına ve restorasyona şekil verecek. İlk etapta yapılacak olan kazı ve temizlik çalışmalarının yaklaşık üç ay sürmesi düşünülüyor” açıklamasına yer verildi.Hafsa Hatun ve Şeyh Külliyesi de alarm veriyor
Öte yandan, Yıldırım Beyazıt’ın eşi Hafsa Hatun tarafından memleketi Tire’de çeyiz parasıyla yaptırdığı Hafsa Hatun Külliyesi ile Şeyh Külliyesi de birçok ünitesini kaybetmiş durumda ve restorasyon için sıra bekliyor.
