SOCAR Başkanı Rövnag Abdullayev, Azerbaycanın zengin gaz kaynaklarına sahip olduğunu, 3 trilyon metrekÜpten fazla ispatlanmış gaz rezervleri bulunduğunu belirterek, Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı (TANAP) ile bu yolda önemli bir adımın söyledi.
Bu hattın sadece Azerbaycan doğal gazını değil, aynı zamanda Orta Asya, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz gazını da, “GÜney gaz koridoru” çerçevesinde Avrupaya taşıma potansiyeline sahip olduğunu anlatan Rövnag Abdullayev, “Elde ettiğimiz bu başarılar Azerbaycanın Avrupanın itibarlı gaz tedarikçisi rolÜnÜ oynamaya hazır olduğunu bir daha göstermektedir” dedi.
Azerbaycan devlet petrol şirketi SOCARın Başkanı Rövnag Abdullayev, İstanbul Grand Tarabya Hotelde yaptığı basın toplantısı ile Azerbaycan doğalgazının Avrupa piyasalarına taşınması ve Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattındaki (TANAP) son gelişmeler hakkında bilgi verdi.
Enerji gÜvenliği alanında Azerbaycanla Avrupa Birliği arasında karşılıklı ilişkilerin temelini “GÜney gaz koridoru” projesinin oluşturduğunu anlatan Rövnag Abdullayev, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Avrupa Komisyonu Başkanı Sayın Manuel Barrosonun Ocak 2011de BakÜde yaptıkları görÜşme ve enerji sektörÜnde Stratejik İşbirliğine dair Ortak Deklorasyonun kabul edilmesi Avrupada gelecek nesillere hizmet edecek “GÜney gaz koridoru”nun hayata geçirilmesi için başlangıç oluşturduğunu kaydetti.
Azerbaycanın her zaman bu projeyi desteklediğini belirten Rövnag Abdullayev, Avrupa ile 5 sene boyunca yÜrÜtÜlmÜş yoğun görÜşmeler bu yılın Haziran ayında Avrupa doğal gaz kemeri rotasının seçilmesi ve açıklanması, EylÜl ayında ise “Şahdeniz” konsorsiumu ile Avrupanın gaz alıcıları arasında anlaşmaların imzalanması ile sonuçlandığını hatırlattı.
“Elde ettiğimiz bu başarılar Azerbaycanın Avrupanın itibarlı gaz tedarikçisi rolÜnÜ oynamaya hazır olduğunu bir daha göstermektedir” diyen Rövnag Abdullayev, ilk aşamada Azerbaycan gazının
taşınması “Şahdeniz” gaz-kondensat yatağının işlenilmesinin ikinci fazının gerçekleştirilmesi çerçevesinde planlanlandığını belirterek, şunları söyledi: “Halihazırda biz ortaklarımızla birlikte bu projenin tam olarak hayata geçirilmesi programının başlaması için son hazırlık işlerini gerçekleştirmekteyiz. ‘Faz-2 çerçevesinde bu alandan ilave yıllık gaz Üretimi minimum 16 milyar metrekÜp olmalıdır. Mevcut plana uygun olarak, ilk aşamada biz Avrupa tÜketicilerine yılda 10 milyar metrekÜp doğal gaz tedarik edeceğiz. Planların başarıyla hayata geçmesi ile Azerbaycan “Şahdeniz” gazının ilk bölÜmÜnÜ 2018 senesinde TÜrkiyeye, 2019da ise Avrupaya ulaştırabilecek. Alıcılarla mutabakata varıldığı gibi, gaz TAP- Transadriatik boru kemeri vasıtasıyla İtalya, Arnavutluk ve Yunanistana taşınacak. SOCAR Azerbaycan gazının GÜrcistan ve TÜrkiye vasıtasıyla Avrupanın iç pazarlarına taşınmasında lokomotif rol Üstlenmesi planlamaktadır.”
Azerbaycanın zengin gaz kaynaklarına sahip olduğunu, 3 trilyon metrekÜpten fazla ispatlanmış gaz rezervleri bulunduğunu belirten Rövnag Abdullayev, yeni işletilecek gaz kaynakları ile Azerbaycanın toplam ihraç potansiyelinin 2025 yılına kadar minimum 40-50 milyar metrekÜp gaz hacmine ulaştırılacağını da belirtti. Bu gazın bÜyÜk bölÜmÜnÜn Avrupa pazarına taşınabileceğini, böyle bÜyÜk hacimlerin taşınması için doğal gazın Azerbaycandan Avrupaya gÜvenli taşınmasın imkan sağlayacak boru hattı alt yapısına ihtiyaç duyulduğunu belirten Rövnag Abdullayev, şöyle devam etti: “Kanaatimizce, böyle bir sistem 3 bölÜm şeklinde olmalı. Birinci bölÜm rolÜnÜ şu anda “Şahdeniz-1” çerçevesinde Üretilen gazın GÜrcistan ve TÜrkiyeye taşınmasını hayata geçiren GÜney Kafkas gaz boru kemeri oynayacaktır. İkinci önemli ve birleştirici bölÜm olarak biz Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı (TANAP) projesini gerçekleştireceğiz. Bu kemerin inşası Azerbaycan ve TÜrkiyenin enerji gÜvenliği ve ihraç potansiyelinin artırılmasını temin edecektir. Bu yeni gaz boru hattının inşası 2 Ülkenin ortak girişimidir ve bununla ilgili tÜm hukuki prosedÜrler artık sonuçlandırılmıştır. SOCARın operatörlÜğÜ ile BOTAŞ ve TPAO şirketlerinden oluşan konsorsiyum oluşturulmuştur. “Şahdeniz”
ortaklarının bu konsorsiyuma katılması gÜndemdedir. TANAPın tranzit kabiliyeti ilk aşamada 16 milyar metrekÜp olacaktır. Sonradan bunun 30 milyar metrekÜpe kadar artırılması imkanları da dikkate alınacaktır.”
Gelecekte bu hattın sadece Azerbaycan doğal gazını değil, aynı zamanda Orta Asya, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz gazını da, “GÜney gaz koridoru” çerçevesinde Avrupaya taşıma potansiyelina sahip olduğunu anlatan Rövnag Abdullayev, şunları söyledi: “GÜney gaz koridoru aşamalı biçimde hayata geçirilecek ve onun birleştirici esasını TANAP oluşturacak: ilk aşamada Azerbaycan gazı, ikinci aşamada ise Hazar denizi ve diğer Doğu Ülkelerinde Üretilen gaz bu kemer vasıtasıyla taşınacak. ÜçÜncÜ bölÜm ise TAP gaz boru hattıdır. Azerbaycanın geniş gaz imkanları, “GÜney koridoru”nun oluşturulması yönÜnde elde ettiğimiz ilerleme göstermektedir ki, Avrupa pazarlarına getireceğimiz alternatif kaynaklar gelecekte İtalya, Arnavutluk ve Yunanistan pazarlarının sınırlarını aşacak. Yakın gelecekte yeni teçhizat kaynaklarının “GÜney gaz koridoru” vasıtasıyla Avrupa pazarlarına aktarılması için TAP-ın potansiyel genişlenmesi, aynı zamanda Bulgaristan, Romanya ve Macaristan arazisinden Avusturyaya doğru ikinci bir rotanın açılması ile Avrupaya gaz ihraç hacmi artacaktır.”
45 milyar dolar hacminde değerlendirilen bu projenin yÜzde 40ının bu Üç boru hattı sisteminin inşasında kullanılacağını belirten Rövnag Abdullayev, bunun da boru hatlarının geçdiği Ülkelerde yerli firmaların inşaata dahil edilmeleri, yerli iş gÜcÜnden yararlanılması yoluyla global ekonomik krizin ciddi bir biçimde etkisini gösterdiği GÜney-Doğu Avrupa Ülkelerinin ekonomilerinde ciddi bir canlanma yaratacağını söyledi. Aynı zamanda, doğal gaz pazarına yarayacak rekabetin ekonomik bÜyÜmenin esasını teşkil eden enerji fiyatlarına da olumlu tesir edeceğini kaydeden Rövnag Abdullayev, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyevin söylediği gibi Azerbaycanın ortaklarının enerji gÜvenliğinin temin edilmesi için kendi Üzerine dÜşen sorumlulukları sırasıyla ve bÜyÜk bir irade ile yerine getireceğini söyledi.
Basın toplantısında gazetecilerin sorularını da yanıtlayan Rövnag Abdullayev, “TANAP şu anda ne noktada?” sorusuna karşılık, TANAPın, GÜney Gaz koridorunun çok önemli bir parçası olduğunu vurguladı. Projenin şu anda çok hızlı geliştiğini, gerek TÜrk, gerekse Şah Deniz Konsorsiyumundaki ortaklarıyla devam ettiklerini belirterek, “Proje hem TÜrkiyenin Hazar kaynaklarından gaz temin edilmesi ve hem de Avrupaya gazın taşınması nedeniyle bÜyÜk stratejik öneme haiz bulunmakta.
Temelini 2014 yılı içerisinde atmayı planladığımız proje inşallah 2018de proje tamamlanacak. Şah Deniz 2, GÜney Kafkas boru hattı, TANAP ve TAP yani GÜney Gaz Koridoru olarak birlikte değerlendirildiğinde yatırımlarımızda 2008 krizi sonrası Avrupa ve Kafkaslara uzanan coğrafyada en bÜyÜk yatırımdır” diye konuştu. Rövnag Abdullayev, “Bu yatırımların sonunda SOCAR TÜrkiye de ne öngörÜyor?” sorusuna karşılık, “2018 yılında yatırımlarımız tamamlandığında enerji sektörÜnÜn katmanlarında en bÜyÜk yatırımcı konumuna geleceğiz. BakÜ-Tiflis-Ceyhan petrol hattından TANAP doğalgaz boru hattına petrokimya Üretiminden, rafineriye, elektrik Üretiminden, limancılığa uzanan çok geniş bir yelpazede faaliyet gösteriyoruz. Takdir edersiniz ki bu da SOCAR TÜrkiye olarak çok ciddi bir şirket değerlemesidir. Gerek TÜrkiyede ve gerekse uluslararası arenada enerjinin çok gÜçlÜ bir oyuncusu olarak faaliyetlerimize devam edeceğiz” yanıtını verdi.
